Okolice Bystrej, ponad 2100 m n.p.m.

Ciśnienie powietrza a wysokość n.p.m.


Wiadomo – im wyżej tym mniejsza ilość tlenu. Ma to swoje znaczne konsekwencje, zwłaszcza w górach wysoko n.p.m. Między innymi przy tej samej sumie podejść, wędrówka wysokogórska stanowi większe wyzwanie kondycyjne niż wyprawa w niższych partiach gór. Poza tym na dużych wysokościach organizm ulega zmianom, które pomagają przystosować się do małych ilości tlenu. Daje to ciekawy efekt – po powrocie na niziny przez jakiś czas można dysponować lepszą kondycją. Więcej szczegółów w jednym z pierwszych wpisów na blogu -> Chodzenie po górach poprawia kondycję..

Trening wysokogórski wykorzystuje wielu sportowców, aby poprawić swoje osiągi. Przydatne to jest głównie w dyscyplinach wytrzymałościowych, np. kolarstwo, biegi (nie ma w tym przypadku, że biegi długodystansowe zostały zdominowane przez reprezentantów krajów wysoko zlokalizowanych n.p.m. – Kenijczyków (Wyżyna Wschodnioafrykańska) i Etiopczyków (Wyżyna Abisyńska)). 😉 Wspomniane wyżyny wydają się być optymalne, gdyż człowiek ma ograniczone możliwości i ciężko przeprowadzać treningi wysokogórskie w najwyższych górach świata – powyżej 6000 m n.p.m. ilości tlenu są niebezpiecznie niskie, co może uniemożliwiać długotrwałe przebywanie na takich wysokościach. W dodatku na tych wyżynach raczej nie ma bardzo silnych mrozów, które mogą przeszkadzać w budowie kondycji wysoko n.p.m. na innych szerokościach geograficznych.

Malejąca ilość tlenu wraz ze wzrostem wysokości n.p.m. jest spowodowana spadkiem ciśnienia (skład powietrza pozostaje ten sam – udział tlenu ok. 21%):

  • -> Mniejsze ciśnienie = mniej powietrza = mniej O2
Okolice Bystrej, ponad 2100 m n.p.m.
Okolice Bystrej, ponad 2100 m n.p.m.

Jak bardzo zmienia się ciśnienie w związku ze zmianą wysokości n.p.m.?

Dawka przykładowych obliczeń ciśnienia powietrza (zakładając, że normalne na poziomie morza: ok 1013 hPa):

    • Gdańsk – Port Północny (2 m n.p.m.): ok. 1013 hPa
    • Kraków (ok. 237 m n.p.m.): ok. 985 hPa
    • Góry Świętokrzyskie – Łysica (612 m n.p.m.): ok. 942 hPa
    • Zakopane (ok. 857 m n.p.m.): ok. 914 hPa
    • Pieniny – Wysoka (1050 m n.p.m.): ok. 893 hPa
    • Gorce – Turbacz (1315 m n.p.m.): ok. 865 hPa
    • Bieszczady – Tarnica (1346 m n.p.m.): ok. 862 hPa
    • Sudety – Śnieżka (1602 m n.p.m.): ok. 835 hPa
    • Beskid Żywiecki – Babia Góra (1725 m n.p.m.): ok. 822 hPa
    • Tatry:
      • Giewont (1894 m n.p.m.): ok. 805 hPa
      • Kasprowy Wierch (1987 m n.p.m.): ok. 796 hPa
      • Wołowiec (2064 m n.p.m.): ok. 789 hPa
      • Bystra (2248 m n.p.m.): ok. 771 hPa
      • Świnica (2301 m n.p.m.): ok. 766 hPa
      • Rysy (2503 m n.p.m.): ok. 746 hPa
      • Łomnica (2634 m n.p.m.): ok. 734 hPa
      • Gerlach (2655 m n.p.m.): ok. 732 hPa
    • Alpy – Mont Blanc (4807 m n.p.m.): ok. 554 hPa
    • Kaukaz – Elbrus (5642 m n.p.m.): ok. 495 hPa
    • Kilimandżaro (5895 m n.p.m.): ok. 478 hPa
    • Kordyliery – Mount McKinley (6194 m n.p.m.): ok. 459 hPa
    • Andy – Aconcagua (6962 m n.p.m.): ok. 413 hPa
    • Karakorum – K2 (8611 m n.p.m.): ok. 325 hPa
    • Himalaje – Mount Everest (8850 m n.p.m.): ok. 314 hPa

Zatem widać, że już w pozornie niskich Tatrach mamy radykalnie mniejsze ilości powietrza niż nad poziomem morza. Ta kwestia często bywa lekceważona z uwagi na brak występowania poważnej choroby wysokościowej. Jednak pewne skutki mogą być odczuwane, np. ból głowy, brak apetytu, czy też nadmierne zmęczenie (zwłaszcza na pierwszych wyprawach w sezonie z przekroczeniem poziomu 2 tysięcy m n.p.m.)

Poza tym ciśnienie powietrza może się zmieniać w zależności od układów barycznych, jednak nie ma to aż tak dużego znaczenia jak zmiana wysokości n.p.m.: 

  • Np. podczas silnych wyżów w Gdańsku ciśnienie potrafi przekraczać 1045 hPa, zaś w trakcie mocnych niżów możliwe spadki poniżej 980 hPa;
  • Dla porównania na Łomnicy podczas wyżu w sezonie letnim (czasem również w zimie) osiągalne ponad 750 hPa, a w czasie niżu w zimie poniżej 710 hPa (rekord to 696,6 hPa ze stycznia 2015 roku);
  • Co istotne – wysoko w górach w okresie letnim przeważnie panuje wyższe ciśnienie niż w zimie (wiąże się to z tym, że temperatura powietrza wpływa na gradient ciśnienia – czyli, gdy jest zimniej, to ciśnienie troszkę mocniej spada wraz ze wzrostem wysokości n.p.m.).

-> Rekordowo niskie ciśnienie powietrza w Tatrach
-> Górskie ciekawostki

Reklamy

Jeden komentarz na temat “Ciśnienie powietrza a wysokość n.p.m.”

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s