Mocno eksponowane fragmenty Grani Rohaczy stanowią najbardziej efektowną część Głównej Grani Tatr Zachodnich - rejon Banówki - lipiec 2014

Główna Grań Tatr część III – Tatry Zachodnie


Czas na ostatnią część zestawienia kulminacji Głównej Grani Tatr. Przedstawiam szczegółową listę 69 szczytów należących do Głównej Grani Tatr Zachodnich (GGTZ). To chyba najbardziej dostępna i zarazem najłatwiej osiągalna część GGT. Nie przeszkadza w tym długi dystans, bo wiele fragmentów GGTZ można zdobyć idąc szlakiem turystycznym. W efekcie przejście GGTZ (z pominięciem niektórych szczytów) podczas 1 wyprawy wydaje się być atrakcyjnym wyzwaniem sportowo-turystycznym.

Uwagi techniczne:

  • Kolejność szczytów w poniższym zestawieniu ustaliłem wg położenia na Głównej Grani Tatr Zachodnich -> licząc od Liliowego (1952 m n.p.m.) do Huciańskiej Przełęczy (905 m n.p.m.), czyli kierunek E -> W;
  • Szczyty „wybitne” (MDW > 100 m) wyróżniłem pogrubieniem i podałem ich MDW;
  • Z powodu braku pełnych danych, część wysokości n.p.m. określiłem „na oko” z mniejszą lub większą dokładnością;

Główna Grań Tatr Zachodnich -> lista szczytów [wysokość w m n.p.m.]:

  1. Liliowa Kopka [1975]
  2. Beskid (Beskyd) [2012]
  3. Kasprowy Wierch (Kasprový vrch) [1987]
  4. Pośredni Goryczkowy Wierch (Prostredný vrch horičkový) [1874]
  5. Goryczkowa Czuba – wierzchołek E (Goričkova) [1913]
  6. Goryczkowa Czuba – wierzchołek środkowy (Goričkova) [1913] -> MDW 112 m
  7. Goryczkowa Czuba – wierzchołek W (Goričkova) [1910]
  8. Wysoka Sucha Czuba [1870]
  9. Pośrednia Sucha Czuba [1850]
  10. Mała Sucha Czuba [1840]
  11. Suchy Wierch Kondracki (Suchý vrch Kondracký) [1890]
  12. Kopa Kondracka (Kondratova kopa) [2005]
  13. Małołączniak (Malolúčniak) [2096]
  14. Krzesanica (Kresanica) [2122] -> MDW 323 m
  15. Ciemniak (Temniak) [2096]
  16. Głazista Czubka [1980]
  17. Głazista Turnia (Stoly) [1956]
  18. Suchy Tomanowy Wierch (Suchý vrch) [1860]
  19. Tomanowy Wierch Polski (Poľská Tomanová) [1977] -> MDW 178 m
  20. Tomanowa Kopa [1892]
  21. Smreczyński Wierch – wierzchołek E (Smrečinský vrch) [2065]
  22. Smreczyński Wierch – wierzchołek W (Smrečinský vrch) [2066] -> MDW 159 m
  23. Kamienista – wierzchołek NW (Veľká Kamenistá) [2121]
  24. Wyżnia Liliowa Turnia (Vyšné Banisté) [1975]
  25. Niżnia Liliowa Turnia (Nižné Banisté) [1965]
  26. Siwy Zwornik (Sivá veža) [1965]
  27. Starorobociański Wierch (Klin) [2176] -> MDW 222 m
  28. Kończysty Wierch (Končistá) [2002]
  29. Kopa Prawdy [2027]
  30. Łopata (Lopata) [1958] -> MDW 122 m
  31. Wołowiec (Volovec) [2064] -> MDW 156 m
  32. Rohacz Siuty (Ostrý Roháč) [2085]
  33. Rohacz Ostry (Ostrý Roháč) [2088] -> MDW 125 m
  34. Rohacz Płaczliwy (Plačlivý Roháč) [2126] -> MDW 163 m
  35. Nogawica (Nohavica) [2052]
  36. Smutny Zwornik (Smutný zvornik) [2010]
  37. Smutna Turniczka [2020]
  38. Trzy Kopy (Tri kopy) – Przednia Kopa (Prvá kopa) [2136] – zwana również „Skrajną Kopą” lub „Wielką Kopą”
  39. Drobna Kopa (Druhá kopa) [2129]
  40. Szeroka Kopa (Tretia kopa) [2128]
  41. Hruba Kopa (Hrubá kopa) [2166] -> MDW 106 m
  42. Czuba nad Igłą w Banówce [2090]
  43. Igła w Banówce (Baníkovská ihlá) [2085]
  44. Banówka (Baníkov) [2178] -> MDW 261 m
  45. Pachoł (Pachoľa) [2167] -> MDW 127 m
  46. Spalona Kopa – wierzchołek S (Spálená) [2080]
  47. Spalona Kopa – wierzchołek N (Spálená) [2083]
  48. Gankowa Kopa (Ganková kopa) [1980]
  49. Dzwon (Zvon)
  50. Salatyńska Kopa [1925]
  51. Mały Salatyn (Malý Salatín) [2046]
  52. Salatyński Wierch (Salatín) [2048] -> MDW 163 m
  53. Brestowa (Brestová) [1934]
  54. Mała Brestowa (Malá Brestová) [1903]
  55. Zuberski Wierch (Zuberec) [1748]
  56. Miękki Wierch (Mäkký vrch) [1606]
  57. Siwy Wierch (Sivý vrch) [1805] -> MDW 232 m
  58. Rzędowe Skały (Radové skaly)
  59. Zadnia Siwa Kopa [1630]
  60. Siwa Kopa (Sivá kopa) [1627]
  61. Mała Siwa Kopa [1557]
  62. Biała Skała – wierzchołek E (Biela Skala) [1378]
  63. Biała Skała – wierzchołek W (Biela Skala) [1370]
  64. Janosikowa Skała [1343]
  65. Południca – wierzchołek NE [1311]
  66. Południca – wierzchołek SW [1309]
  67. Jaworzyńska Kopa (Javorína) [1282]
  68. Huciański Beskid (Beskyd) [950]
  69. Huciańska Grapa [946]

-> Reasumując powyższa lista zawiera:

  • 69 szczytów GGTZ, w tym 14 „wybitnych” (MDW > 100 m);
  • 63 kulminacje z odrębną nazwą (np. Smreczyński Wierch liczony jako 1 sztuka);

-> Dla porównania 19 tom przewodnika Władysława Cywińskiego „Główna Grań Tatr” wyróżnia:

  • 63 szczyty GGTZ;
  • 54 kulminacje z odrębną nazwą (np. Smreczyński Wierch liczony jako 1 sztuka);
  • 56 nazwanych „punktów wysokościowych” (w tym Błyszcz i Jarząbczy Wierch – przy czym uwzględnienie Jarząbczego Wierchu uważam za mocno „naciągane”, gdyż ten w praktyce znajduje się na bocznej Grani Otargańców, zaś na GGTZ mamy tylko zwornik pod Jarząbczym Wierchem (z zerowym MDW), który raczej nie posiada swej odrębnej nazwy – chyba, że za jego nazwę przyjmiemy po prostu „Zwornik pod Jarząbczym Wierchem” albo „Jarząbczy Zwornik”);

Wyjaśnienie różnic w liczbie obiektów:

W ramach Głównej Grani Tatr Zachodnich stworzyłem listę większą o 6 szczytów [bilans + 8 – 2]. Konkretnie dodałem Głazistą Czubkę, Kopę Prawdy, Nogawicę, Smutny Zwornik, Czubę nad Igłą w Banówce, Miękki Wierch, Zadnią Siwą Kopę i Małą Siwą Kopę. To łącznie 8 obiektów, ale bilans zaniża wyodrębnienie tylko 2 kulminacji w grani Liliowych Turni (zamiast 3) i 2 wierzchołków w masywie Białej Skały (zamiast 3).

Igła w Banówce i Czuba nad Igłą w Banówce - lipiec 2014
Igła w Banówce i Czuba nad Igłą w Banówce – lipiec 2014

Moja propozycja nowej nazwy -> Czuba nad Igłą w Banówce

  • Subiektywnie uznałem, że ten szczyt nie zasługuje na dalszą „anonimowość”. Nazwa trochę przydługa, ale z drugiej strony nie ma wątpliwości, o jaki obiekt chodzi. W końcu istnieje tylko 1 charakterystyczna skalna czuba, która leży tuż obok Igły w Banówce. W efekcie taką nazwę łatwo zapamiętać i skojarzyć z tym konkretnym szczytem.

Problem Rzędowych Skał:

  • W zestawieniu zostały potraktowane jako „1 obiekt”, ale w rzeczywistości to pokaźna seria rozmaitych turni, które tworzą pewien oryginalny „park skalny”.

Problem Białej Skały:

  • Władysław Cywiński wspomniał o 3 kulminacjach masywu Białej Skały, ja zaś wyodrębniłem tylko 2 wierzchołki, które udało mi się zlokalizować na zdjęciach – niższy zachodni z krzyżem i wyższy wschodni;

Problem Liliowych Turni:

  • Władysław Cywiński w swoim 19 tomie ocenił je jako 3 „trawiasto-skaliste czuby”. Tymczasem w praktyce Liliowe Turnie zawierają jeszcze więcej kulminacji między Bystrym Karbem a Liliowym Karbem (Gaborową Przełęczą Wyżnią), ale tak naprawdę tylko 2 z nich posiadają sensowne MDW. Stąd też ograniczyłem się do tych 2 najbardziej charakterystycznych obiektów i dodatkowo wyróżniłem je odrębnymi nazwami przy pomocy dookreślenia „Wyżnia” „Niżnia”.
Topo - widok z Siwego Zwornika na Bystrą i Liliowe Turnie - sierpień 2014
Topo – widok z Siwego Zwornika na Bystrą i Liliowe Turnie – sierpień 2014
  1. Wyżnia Liliowa Turnia (1975 m n.p.m.);
  2. Niżnia Liliowa Turnia (1965 m n.p.m.);
  3. Bystry Karb (1946 m n.p.m.);
  4. Liliowy Karb | Gaborowa Przełęcz Wyżnia (1959 m n.p.m.);
  5. Błyszcz (2158 m n.p.m.) -> [stanowi jeden z najwyższych punktów GGTZ, ale widać, że nie jest szczytem, ma zerowe MDW];
  6. Bystra (2248 m n.p.m.) -> [najwyższy szczyt Tatr Zachodnich, warto „zaliczyć” przy okazji przejścia GGTZ];
Główna Grań Tatr Zachodnich - Pachoł i Spalona Kopa widziane z Banówki - lipiec 2014
Główna Grań Tatr – Pachoł i Spalona Kopa widziane z Banówki – lipiec 2014

Informacje na temat Głównej Grani Tatr:

-> Długość GGT: ~75 km, w tym:

-> Rzeczywista długość GGT (z drobiazgowym uwzględnieniem wszystkich kulminacji na grani, wg przypuszczeń Władysława Cywińskiego): co najmniej 150 km;

-> Suma podejść GGT:

    • Kierunek E -> W [od Zdziarskiej Przełeczy (1077 m n.p.m.) do Huciańskiej Przełęczy (905 m n.p.m.)]: ~13 462 m, w tym:
    • Kierunek W -> E [od Huciańskiej Przełęczy (905 m n.p.m.) do Zdziarskiej Przełęczy (1077 m n.p.m.)]: ~13 527 m, w tym:

* Przybliżone sumy podejść podałem wg 19 tomu przewodnika Władysława Cywińskiego „Główna Grań Tatr”.

Główna Grań Tatr Zachodnich w rejonie Łopaty - na dalszym planie widoczny Wołowiec - sierpień 2014
Główna Grań Tatr Zachodnich w rejonie Łopaty – na dalszym planie widoczny Wołowiec – sierpień 2014

Dostępność Głównej Grani Tatr Zachodnich (GGTZ):

  • Odcinek Liliowe – Ciemniak [15 szczytów] -> mamy szlak turystyczny, który przechodzi przez 6 obiektów z listy, zaś pozostałe kulminacje to „szczyty przyszlakowe”;
  • Odcinek Ciemniak – Pyszniańska Przełęcz [8 szczytów nie licząc Ciemniaka] -> zupełny brak szlaku [oficjalnie mamy do dyspozycji jedynie „nielegalne przejście” z uwagi na absurdalne przepisy TPN – jest to spora kontrowersja, gdyż logicznie rzecz biorąc niewielki pieszy ruch pozaszlakowy nie powinien stanowić istotnego obciążenia dla tatrzańskiej przyrody];
  • Odcinek Pyszniańska Przełęcz -> Wołowiec [7 szczytów nie licząc Wołowca] -> mamy szlak turystyczny, który przechodzi przez 3 obiekty z listy, zaś pozostałe kulminacje to „szczyty przyszlakowe”;
  • Grań Rohaczy (od Wołowca po Jałowiecką Palenicę) [25 szczytów] -> mamy efektowny szlak turystyczny, który przechodzi przez 19 obiektów z listy, zaś pozostałe kulminacje to „szczyty przyszlakowe”;
  • Odcinek Jałowiecka – Palenica [7 szczytów + Rzędowe Skały] -> mamy szlak turystyczny, który przechodzi przez Siwy Wierch i kluczy wśród Rzędowych Skał, zaś pozostałe kulminacje z listy to „szczyty przyszlakowe”;
  • Odcinek Biały Przechód – Huciańska Przełęcz [6 szczytów] -> nisko położone zachodnie krańce Tatr Zachodnich, przejście pozaszlakowe dla „kolekcjonerów”;

Reasumując, szlak przechodzi idealnie przez 29 szczytów GGTZ z listy i kluczy wśród Rzędowych Skał. Ponadto mamy 25 „szczytów przyszlakowych”. Pozostała 14-tka leży całkiem poza tatrzańską siecią szlaków turystycznych.

Grań Rohaczy widziana z Wołowca (2064 m n.p.m.) - sierpień 2014
Grań Rohaczy widziana z Wołowca (2064 m n.p.m.) – sierpień 2014

Co prawda GGTZ zdaje się być w miarę przystępna (w porównaniu do GGTW), ale mimo wszystko ciężko zaliczyć wszystkie 69 szczytów, które szczegółowo wyróżniłem w tym wpisie. W końcu wejście na niektóre niskie obiekty to zadanie dla „zawziętych kolekcjonerów”, którym nie straszne „trudności roślinne” (choćby kosodrzewina). Poza tym powodem ominięć mogą być znaczne skalne problemy (np. Igła w Banówce, Rohacz Siuty), czy też nadmierne trzymanie się „leniwych trawersów” (zarówno szlakowych, jak i tych wydeptanych poza szlakiem).

„Bonusowe” znaczące szczyty, które warto zaliczyć przy okazji przejścia GGTZ:

  • Jarząbczy Wierch (2137 m n.p.m.) [MDW 37 m];
  • Raczkowa Czuba (2194 m n.p.m.) [MDW 256 m];
  • Bystra (2248 m n.p.m.) [MDW 562 m];
  • Kamienista – wierzchołek SE (2126 m n.p.m.) [MDW 338 m];
Topo - widok z okolic Wołowca - sierpień 2014
Topo – widok z okolic Wołowca – sierpień 2014
  1. Łopata (1958 m n.p.m.);
  2. „Leniwy” trawers Łopaty – prowadzi tam szlak turystyczny;
  3. Zwornik pod Jarząbczym Wierchem (~2100 m n.p.m.);
  4. Jarząbczy Wierch (2137 m n.p.m.);
  5. Raczkowa Czuba (2194 m n.p.m.);

Najbardziej wymagające fragmenty GGTZ [podane trudności techniczne w skali taternickiej]:

  • 3-wierzchołkowy masyw Goryczkowej Czuby -> Wysokie Wrótka [„0+”];
  • Wysoka Sucha Czuba -> Niskie Wrótka [„0+”];
  • Pośrednia Sucha Czuba -> Skryte Wrótka [„0+”];
  • Zejście z Małej Suchej Czuby (kierunek E -> W) [„II”];
  • Anonimowe turniczki między Suchymi Czubami a Gładkim Przechodem (Suchą Przełęczą Kondracką) [„I”];
  • Zejście z Głazistej Czubki [nie znam wyceny, Władysław Cywiński sugeruje omijanie uskoku żlebkiem i trawiastym trawersem];
  • Grań Rohaczy [„0+”], w tym:
      • Jamnicka Przełęcz -> Rohacz Płaczliwy [„0+”], z wyjątkiem Rohacz Siuty -> Rohacka Szczerbina [„II”];
      • Trzy Kopy (Przednia Kopa -> Szeroka Kopa) [„0+”];
      • Przełęcz nad Zawratami -> Banówka [„0+”] z wyjątkiem Igły w Banówce [„II” najłatwiejszym wariantem];
      • Pachoł -> Spalona Przełęcz [„0+” miejscami];
      • Skrzyniarki [„0+”];
  • Rzędowe Skały [„0+” i miejsce „I”, ale nie wiem o jaki przebieg trasy chodzi – Rzędowy Skały to cała seria skałek, które tworzą skalny labirynt, szlak turystyczny tam prowadzący raczej nie zalicza się do trudnych];
  • Skalisto-roślinna grań Janosikowej Skały [„II” miejscami];

* Wycena wg 19 tomu przewodnika Władysława Cywińskiego.

Spojrzenie na Niskie Wrótka i Wysoką Suchą Czubę od zachodniej strony - październik 2012
Spojrzenie na Niskie Wrótka (1799 m n.p.m.) i Wysoką Suchą Czubę (1870 m n.p.m.) od zachodniej strony – październik 2012

Pozostałe ciekawostki:

  • Odcinek GGTZ od Liliowego do Wołowca ciągnie się wzdłuż granicy polsko-słowackiej, zaś reszta GGTZ (od Wołowca do Huciańskiej Przełęczy) przebiega na terenie Słowacji;
  • Zarówno Błyszcz (2158 m n.p.m.), jak i Zwornik pod Jarząbczym Wierchem (~2100 m n.p.m.) nie zasługują na miano „szczytów” ze względu na zerową minimalną deniwelację względną MDW (w obu przypadkach granie boczne od razu pną się do góry);
  • Jarząbczy Wierch (2137 m n.p.m.) leży w odległości ~140 m od GGTZ (obliczenia w Google) [często bywa błędnie zaliczany do Tatr Polskich];
  • Bystra (2248 m n.p.m.) leży w odległości ~550 m od GGTZ (obliczenia w Google);
  • Krzesanica (2122 m n.p.m.) jest najwybitniejszym szczytem Głównej Grani Tatr Zachodnich (co prawda jeszcze większą „wybitność” posiada masyw Kamienistej, ale apogeum tego masywu – wierzchołek SE – znajduje się poza GGTZ);
  • „Grań Rohaczy” to fascynujący odcinek GGTZ od Wołowca do Palenicy Jałowieckiej -> mamy tam najbardziej eksponowany tatrzański szlak turystyczny;
Mocno eksponowane fragmenty Grani Rohaczy stanowią najbardziej efektowną część Głównej Grani Tatr Zachodnich - rejon Banówki - lipiec 2014
Mocno eksponowane fragmenty Grani Rohaczy stanowią najbardziej efektowną część Głównej Grani Tatr Zachodnich – rejon Banówki – lipiec 2014

-> Główna Grań Tatr część I – Tatry Bielskie
-> Główna Grań Tatr część II – Tatry Wysokie
-> Porównanie „Orlej Perci” i „Grani Rohaczy”
-> Lista najwyższych szczytów Tatr
-> Podstawowe informacje o Tatrach
-> Tatry Zachodnie

Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s